|
|
|
|
| • |
| WIEŚ |
| • |
| • |
| • |
| • |
| • |
| OKOLICA |
•  |
| • |
| • |
| • |
| • |
| • |
| • |
| LUDZIE |
| • |
| • |
| • |
| • |
| ZBIORY |
| • |
| • |
| • |
| • |
| • |
| FOLKLOR |
| • |
| • |
| INFORMATOR |
| • |
| • |
| • |
| • |
| KONTAKT |
| • |
•
|
|
Oznaczenia:
nowe
 aktualizacja |
|
|
|
 |
|
|
|
Strona z newsem
 Mapy Wielkopolski |
 |
Do drugiej połowy XVIII w. jedyną mapą Wielkopolski była mapa w skali około 1:460 000 wydrukowana po raz pierwszy w 1645 r. w Niderlandach. Autorem mapy: Palatinatus Posnannensis in Maiori Polonia prymarii, nova delineatio był Jerzy Freudenhammer.
Około roku 1770 została opracowana mapa Wielkopolski w skali około 1:120 000. Mapa posiada bardzo niską kartograficzną wartość, ze względu na poważne zniekształcenie treści topograficznej oraz nieudolne graficzne wykonanie.
Na rozkaz króla Prus Fryderyka Wielkiego powstało 6 map:
1773 Tajna mapa Polski / 1778 Tajna mapa Polski / 1767-1787 Mapa gabinetowa Królestwa Pruskiego
1793 Mapa Prus Południowych / 1794 Mapa Prus Południowych / 1802-1803 Mapa specjalna Prus Połudn.
Kolejne szczegółowe mapy sporządzono w latach 1829-1832 - w oparciu na metodę Ur-Messtischblätter
Źródło:
- B.Medynska/D.Lorek; Pruskie mapy topograficzne dla Wielkopolski do 1803r.,
Badania fizjograficzne nad Polską Zach. 2008
Władze pruskie podjęły decyzję o przygotowaniu szczegółowych map topograficznych opartych na pomiarach triangulacyjnych dla obszaru całego państwa (w tym terenów należących w przeszłości do Polski) po zakończeniu wojen napoleońskich, które ujawniły zacofanie armii pruskiej w tej dziedzinie.
W roku 1821 opracowano szczegółową instrukcję określającą metody pomiarów.
Dla całej serii map przyjęto skalę 1:25 000. Pomiary wykonywano przy pomocy stolika mierniczego (Messtisch), od którego nazwę wzięła cała seria.
Właściwe prace rozpoczęto w roku 1823, pomiary zakończono około 1830 roku.
Mapy były one krytykowane ze względu na pewną nieczytelność i niedokładność.
Do roku 1855 wykonywano poprawki wg nowej instrukcji pomiarowej, ale dopiero trzecia instrukcja i pomiary prowadzone do roku 1888, pozwoliły opracować nienaganne pod względem odwzorowania terenu mapy.
Właśnie im nadano miano Messtischblätter.
Wcześniej wykonane mapy zwie się Ur-Messtischblätter.
Niemieckie mapy topograficzne stały się wzorem dla innych opracowań w Europie.
Messtischblätter - mapy niemieckie z lat 1912-1944 w skali 1:25 000
Grossblätter - mapy niemieckie z lat 1936-1944 w skali 1:100 000
Mapy obejmują tereny Polski, które przed rokiem 1914 leżały w granicach Rzeszy Niemieckiej
1662-1665 r.
⇒ Województwo Poznańskie
Palatinatus Posnannensis in Maiori Polonia prymarii, nova delineatio Autor: Jerzy Freudenhammer, pochodził ze Wschowy, lekarz miejski w Poznaniu
- nie ma na niej miejscowości Grzybno. Interesująca mapa, również z powodu sposobu publikacji.
|
1803 r.
- mapa nie jest dokładna, ale warto zwrócić uwagę na przebieg dróg:
- Grzybno łączą drogi z Żabnem, Żabinkiem i Iłówcem
- z Żabna do Brodnicy droga biegnie przez Zakrzewek,
główna droga do Śremu prowadzi przez Górę
- z Żabna biegnie bezpośrednia droga do Sulejewa Folwarku
Ciekawe czy jest to faktyczny stan dróg sprzed 200 lat?
|
1840 a 1848 r.
Karta dawnéj Polski z przyległemi okolicami krajów sąsiednich według nowszych materyałów na 1:300000
Mapa z zasobów ⇒ Kujawsko-Pomorskiej Biblioteki Cyfrowej. Droga z Żabna przez Sulejewo, Iłówiec Wielki do Czempinia - na mapie oznaczona jako główna, obecnie pełni rolę drogi podrzędnej (śródpolnej).
|
1856 a 1908 r.
- prawdopodobną datę wydania mapy sugeruje przebieg drogi z Pecna do Krosna. Dodatkowym łukiem przecina ona dwukrotnie tory kolejowe (1) - linię kolejową Wrocław-Poznań otwarto w 1856r.; zaś łuk wyprostowano na mapach z 1908 r. i późniejszych.
Inne ciekawostki: droga z Żabinka do Mosiny ma charakterystyczny uskok (2), którego dziś już nie ma; jest też bezpośrednia droga z Grzybna do Żabinka (3) ⇒ zobacz zaznaczenie
|
1908 r.
- warto zwrocić uwagę na brak drogi łączącej Grzybno z Pecną (Petzen-Hauland). Jest za to polna droga do Iłówca (Nitsche)
|
1910 r.
- w dalszym ciągu brak drogi do Pecnej (Petzen-Hauland), wg oznaczeń na mapie w Grzybnie był telefon i poczta? W ⇒ Urzędowym spisie abonentów sieci telefonicznej Okręgu Dyrekcji Poczt i Telegrafów w Poznaniu z 1924 r. jest wymieniony w Grzybnie abonent Guenther z nr tel. 51.
|
1911 r.
Na początku XX w. Grzybno było obszarowo o połowę mniejsze.
1 - ⇒ krzyż stojący dziś w środku wsi, w roku 1911 był daleko za wsią
2 - drewniany mostek na drodze do Żabna, na kanale Szymanowo-Grzybno
3 - ostatni dom po północnej stronie ⇒ stoi do dziś naprzeciwko strażnicy
4 - ostatni dom po południowej stronie - teraz stoi tam dom p. Kozłowskich
5 - budynek obory w majątku - teraz ⇒ internat Technikum Rolniczego
|
1914 r.
- dalej brak drogi łączącej Grzybno z Pecną (Petzen-Hauland). Są za to polne drogi do Iłówca (Nitsche) - "kasztanówka" oraz do Nowinek (Neuhauland) - "wierzbowa".
|
1930 r.
- niemiecka mapa przygotowana na podstawie mapy z 1902 roku?
|
1934 r.
- na tej wojskowej mapie jest bardzo dokładne oznaczenie polnych dróg; m.in. widać przy drodze do Szołder oznaczenie nieistniejącej od kilkudziesięciu lat stodoły i drogi dojazdowej do niej
|
1935 r.
mapa Wojskowego Instytutu Geograficznego
- droga z Grzybna do Pecnej jest zaznaczona jako główna, nie ma na mapie "kasztanówki"; w Grzybnie jest zaznaczony zakład kowalsko-ślusarski
|
1940 r.
- niemiecka mapa wojskowa, prawdopodobnie przedruk mapy polskiej z niemieckimi nazwami
|
1940 r.
- mapa niemiecka z nadrukiem nazw miejscowości
|
1944 r.
1 - pojawiło się nowe gospodarstwo, właścielem był Michał Nowak, ostatni przedwojenny sołtys
|
1944 r.
droga z Grzybna do Iłówca (niem. Nitsche)
1 - na drogę do kościoła skręcało się kiedyś przed "pieśnikami"
2 - prowadzącą przez pole ścieżka do kościoła - od kaszatanówki
|
1945 r.
- mapa niemiecka, występują tylko niemieckie nazwy miejscowości
Grzybno - (niem.) Grunwerder
|
1958 r.
- droga z Grzybna do Pecnej jest zaznaczona jako główna, natomiast nie zaznaczono na mapie "kasztanówki".
|
|
|
| |
|
|